1/ Kỷ niệm xưa trong tôi:

Năm học 1969-70, tôi xin Nha học vụ Nông Lâm Súc (thuộc Bộ Giáo Dục ở Saigon) cho tôi được chuyển trường (ngay trên cơ sở mà tôi đang làm Hiệu Trưởng Cộng Đồng NLS BÚNG, có từ lớp 1 đến lớp 7 NLS, xã An Thạnh, quận Lái Thiêu-nay là khu phố Thạnh Lợi, phường An Thạnh, Tx.Thuận An, tỉnh Bình Dương):

– Làm giáo chức trường trung học NLS.BÌNH DƯƠNG (có từ lớp 8 đến lớp 12 NLS) mà KS.Huỳnh kim Ngọc làm Hiệu trưởng….nghĩa là vị trí ngôi trường mới với ngôi trường cũ: KHÔNG THAY ĐỔI! vì bởi: Trường trung học NLS.BD lúc ấy chưa có cơ sở giảng dạy riêng, vẫn còn muợn tạm các phòng ốc của trường Cộng đồng Búng!

Sau 1975, Bộ Lâm Nghiệp tiếp quản trường trung học NLS.BD và đổi tên là Trung học Lâm Nghiệp TW. II (sau lại đổi thành trường Quản Lý Kinh Tế và Bổ túc văn hóa Lâm Nghiệp – nay là cơ sở 2 của Đại học Thủy Lợi), tôi vẫn được tiếp tục dạy học (môn Toán phổ thông & toán kinh tế ) cho đến hè 1990 thì chuyển ngành y: về làm “thầy lang châm cứu” của bệnh viện YHCT.BD, rồi nghỉ hưu 2001 ! Nghĩ lại, thế mà đã… NỬA THẾ KỶ rồi ư?

2/ Nhìn lại hệ thống các trường trung học NLS trước 1975:

Thời kỳ đất nước ta còn phân đôi lãnh thổ (1954-1975), từ tỉnh Quảng Trị cho đến tỉnh An Xuyên/ tỉnh Cà Mau bây giờ, hệ thống giáo dục “vừa học vừa làm” NÔNG LÂM SÚC có cả thảy 27 ngôi trường trung học/ công lập NLS (không kể các tư thục NLS nở rộ ở Saigon , Gia Định…), chia ra:

– Từ Quảng Trị đến Quảng Ngãi, có 3 trường NLS (trong đó 2 trường có từ lớp 8 nls đến lớp 9 nls # cấp 2 trung học , và 1 trường có từ lớp 8 nls đến lớp 12 nls # cấp 3 trung học)

– Từ Pleiku đến Bình Thuận, có 7 trường NLS (gồm 5 trường cấp 2 và 2 trường cấp 3)

– Miền Đông Nam bộ (gồm cả Saigon, Gia định, Long An) có 5 trường NLS (trong đó có 2 trường cấp 2 và 3 trường cấp 3)

– Miền tây nam bộ, có 12 trường NLS (gồm 8 trường cấp 2 và 4 trường cấp 3).

3/ Hệ đào tạo chuyên viên Trung đẳng NLS:

Tất cả 27 trường trung học NLS vừa nêu trên, còn phụ trách thêm “nhiệm vụ kỹ thuật” khác nữa, đó là:

– Đào tạo “chuyên viên trung đẳng” cho ngành phát triển nông thôn VN, khi các học viên trung học NLS muốn có việc làm ngay (do hoàn cảnh cá nhân, không thể tiếp tục học trình độ NLS cao hơn…):

– Hệ trung đẳng NLS cấp 1: học 1 năm/ sau khi đã có bằng trung học đệ I cấp (tức tốt nghiệp lớp 9 nls), theo chuyên ngành: trồng trọt, chăn nuôi hoặc trồng cây gây rừng.

– Hệ trung đẳng NLS cấp II: học 2 năm/ sau khi đã có bằng tú tài 2 nls (tức tốt nghiệp lớp 12 nls), theo các chuyên ngành:

– Thủy lâm; Kinh tế nông thôn; Ngư nghiệp; Nông cơ; Nuôi gia cầm; Nuôi heo; Trồng lúa,..

4/ Vài hồi niệm khó quên:

Giờ đây, mỗi khi đi ngang qua ngôi trường ĐH.THỦY LỢI (cơ sở 2 ở P. An Thạnh TX.Thuận An, Bình Dương), tôi như “sống lại quá khứ” đằng đẵng 50 năm qua, với các thân hữu từng làm “sếp” / chức danh Ban Giám Hiệu trung học NLS.BD qua các đợt nối tiếp nhau, từ 1969-1975, mà nay thì…. người còn, người mất…- Ks.Huỳnh kim Ngọc (HT), Trịnh xuân Tài (GH), Bùi Sanh Báu (GC) – Ks.Nguyễn Văn Hạnh (HT), Hà văn Mới (GC), Nguyễn văn Lộc (GH) – Ks.Huỳnh xuân Thọ (HT), Nguyễn văn Tuyến (GC)… và lang còm LHvkd (GH).

– Nếu tính cả thời gian phục vụ của tôi ở trường Cộng Đồng Búng (từ năm mở lớp 6 NLS/1964), thì hình ảnh “thân quen giao lưu văn nghệ” của những nhà giáo Hiệu Trưởng & Giám học trường Cộng Đồng Búng (nay là ngôi truờng tiểu học khang trang/ đẹp hơn xưa: Lý Tự Trọng), như các anh: Võ Trí Khôn, Trần Đình Sỹ, Lê Kế Nghiệp, Nguyễn Văn Thi, Nguyễn văn Hùng… làm lòng tôi xao xuyến chẳng thể nào quên!

Tác giả: Lê Hưng VKD