+ Bác sĩ Huỳnh Tấn Mẫm với Giáo sư Lý Chánh Trung:

“Với Giáo sư Lý Chánh Trung, tôi luôn xem ông là người Thầy kính mến, là chỗ dựa tin cậy cho chúng tôi khi chống chiến tranh, đòi hòa bình, dân sinh, dân chủ ngày trước. Nhớ về cái thời đất nước mình còn nằm giữa gọng kìm Đế quốc, bọn chúng tôi, những cô cậu sinh viên “tay không tấc sắt” đứng lên chống chế độ thời ấy hệt như “đập đầu vô đá” không biết sống chết ra sao?!. Thầy Lý Chánh Trung lúc ấy cũng tay không tấc sắt, nhưng không run sợ bạo lực, đã dang rộng đôi tay nâng đỡ chúng tôi trên từng bước đường tranh đấu. Cái “dũng” của kẻ “sĩ” mà thầy truyền lại đã giúp cho chúng tôi trở nên can đảm hơn, giữa muôn trùng vây ráp của bọn Cảnh sát chìm nổi. Tuy chỉ là người thầy dạy học, không chút quyền lực, nhưng tiếng nói của Thầy, ngòi bút của Thầy luôn mang lại sức mạnh “góp bão” cho làn sóng đấu tranh của hàng vạn thanh niên, học sinh ngày ấy.

Thầy Lý Chánh Trung là một tấm gương trí thức yêu nước, đã cống hiến hết mình cho sự nghiệp đấu tranh, cho thống nhất, hòa bình, góp phần mang lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho nhân dân. Nay Thầy đã qua đời và nằm an nghỉ ở Hoa viên Nghĩa trang Bình Dương nhưng trong thâm tâm, chúng tôi luôn nhớ mãi về Thầy, hình ảnh một vị trí thức “một nhân sĩ luôn dấn thân” vô cùng giàu lòng yêu nước!”

Bác sĩ Huỳnh Tấn Mẫm

+ Nhà thơ Bùi Kim Anh với Giáo sư Tiến sĩ Trần Văn Khê:

“Tôi may mắn biết đến Giáo sư Tiến sĩ Trần Văn Khê từ khá lâu và đã học được rất nhiều điều ở ông. Học từ phong cách sống đến tinh thần phụng sự, từ cách nghiên cứu đến khả năng ngoại giao, từ nụ cười thân thiện đến sự nhiệt tình, từ sự học sự đọc đến cách giảng bài hay, cách nói chuyện vô cùng hóm hỉnh,…

Giáo sư Tiến sĩ Trần Văn Khê không dạy tôi trực tiếp, có khi cũng chẳng là thầy giáo trên giảng đường của bạn và của nhiều người khác, nhưng vẫn gọi ông là Thầy. Thầy ở đây là vốn kiến thức và trí tuệ mà chúng ta học qua những trang viết, qua những bài nói chuyện của ông. Chữ “Thầy” ở đây còn là cái tâm của Giáo sư. Chữ “Thầy” là cả một sự nghiệp vinh quang và cao cả.

GS Trần Văn Khê nổi tiếng ở Pháp và phương Tây hơn là ở trong nước. Cho đến khi ông chuyển về sinh sống ở Sài Gòn, chúng ta mới biết về Thầy nhiều hơn. Từ đó chúng ta có cơ hội tiếp xúc và học được nhiều điều. Riêng đối với tôi, Thầy giống như một người thầy dạy học, một người cha. Và ở một góc độ khác, Thầy lại giống như một ông tiên ấm áp và lạc quan. Ở bên cạnh Thầy, chúng ta có thể quên hết mọi lo toan, bộn bề của cuộc sống. Chúng ta có thể đàn hát, trò chuyện cùng ông những câu chuyện bất tận về âm nhạc, về tình người, về lẽ sống. Cảm giác ấy bình yên và quý giá vô cùng. Thầy đã tạo cho tất cả những người tiếp xúc với ông một cảm giác hết sức an lành.

Nhà thơ Bùi Kim Anh

+Đạo diễn Nguyễn Phương Điền với đạo diễn Lê Mộng Hoàng:

“Trường Sân khấu – Điện ảnh TPHCM nơi tôi theo học hồi ấy thường xuyên mời về rất nhiều thầy giỏi, chuyên môn cao để thỉnh giảng ngoài thầy chính phụ trách chuyên môn đứng lớp. Thầy Lê Mộng Hoàng là một trong những thầy giáo thỉnh giảng trong khóa học đạo diễn của tôi. Thời đó, thầy Hoàng là một trong những tên tuổi lớn cả về bằng cấp lẫn kinh nghiệm. Thầy đã học và tốt nghiệp Trường điện ảnh Pháp IDEC. Ngoài ra, thầy còn là một người được chúng tôi hết sức nể trọng về tư cách đạo đức. Bản tính thầy hiền khô nhưng rất hết mình vì học trò.

Thời đó, các bạn bè của tôi ít có dịp cộng tác với thầy, còn tôi thì được làm phó đạo diễn cho thầy mỗi khi ông làm phim. Khi ở hiện trường, tôi học được ở thầy rất nhiều, từ cách nói chuyện nhỏ nhẹ khi giao việc, tận tâm truyền đạt kiến thức cho học trò và không bao giờ thầy la mắng bất cứ một ai. Tính cách điềm tĩnh trong con người thầy đã ảnh hưởng nhiều đến tôi sau này trong vai trò đạo diễn chuyên nghiệp.

Khi tuổi tác đã cao, thầy Lê Mộng Hoàng ít đi làm phim, chỉ ở nhà và bệnh tật cũng khiến thầy khá chật vật trong cuộc sống. Thế nhưng thầy không bao giờ than vẫn để các anh em, bạn bè đồng nghiệp biết hoàn cảnh khó khăn để giúp đỡ. Đó là một nhà giáo có nhân cách lớn mà tôi vô cùng ngưỡng mộ trong suốt cuộc đời mình!”.

Đạo diễn Nguyễn Phương Điền

Tác giả: Phương Thảo